Odszkodowanie za infrastrukturę przesyłową na Twojej działce Słupy, linie energetyczne, gazociąg na Twojej działce? Sprawdź, czy przysługuje Ci wynagrodzenie. Bezpłatna analiza

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2 grudnia 2025r co oznacza w praktyce

Wyrok Trybunał Konstytucyjny z 2 grudnia 2025 r. stanowi istotny punkt zwrotny w sporach dotyczących infrastruktury przesyłowej. Trybunał zakwestionował wieloletnią praktykę orzeczniczą, zgodnie z którą możliwe było zasiedzenie służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu jeszcze przed wprowadzeniem tej instytucji do Kodeksu cywilnego. Dla właścicieli nieruchomości oznacza to realną szansę na dochodzenie wynagrodzenia oraz ponowną analizę wcześniejszych sporów. Dla przedsiębiorstw przesyłowych – konieczność dostosowania się do nowej rzeczywistości prawnej i zwiększonego ryzyka finansowego.

Czym jest służebność przesyłu?

Wyrok otworzył właścicielom nieruchomości możliwość dochodzenia roszczeń, które wcześniej były często oddalane z uwagi na zasiedzenie prawa przez przedsiębiorę przesyłowego. Dotyczy to przede wszystkim:

1. Wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości
Właściciel może żądać zapłaty za korzystanie przez przedsiębiorstwo z jego gruntu bez odpowiedniej podstawy prawnej.

2. Ustanowienia służebności przesyłu za wynagrodzeniem
Jeżeli przedsiębiorstwo nadal chce korzystać z nieruchomości, konieczne może być formalne ustanowienie służebności przesyłu i wypłata odpowiedniego wynagrodzenia.

Czy zasiedzenie służebności przesyłu nadal jest możliwe?

Tak. Wyrok TK nie wyeliminował samej instytucji zasiedzenia służebności przesyłu. Trybunał zakwestionował jedynie możliwość liczenia okresu sprzed 3 sierpnia 2008 r.

Oznacza to, że:

• zasiedzenie nadal może nastąpić po 2008 r., 
• przedsiębiorstwo musi wykazać spełnienie przesłanek zasiedzenia już po wejściu w życie przepisów o służebności przesyłu, 
• znaczenie ma dobra lub zła wiara przedsiębiorcy. 

Przy zasiedzeniu:

• w dobrej wierze termin wynosi 20 lat, 
• w złej wierze – 30 lat. 

W praktyce oznacza to, że wiele przedsiębiorstw będzie mogło powoływać się na zasiedzenie dopiero około 2028 r. lub później. 

Jednocześnie należy pamiętać, że praktyczne skutki wyroku będą zależały od dalszego orzecznictwa sądów powszechnych i Sąd Najwyższy, które dopiero ukształtuje sposób stosowania tego przełomowego rozstrzygnięcia

Dotychczasowa linia orzecznicza

Przez wiele lat dominowało stanowisko, zgodnie z którym przedsiębiorstwa przesyłowe mogły zasiedzieć służebność jeszcze przed 2008 r., mimo że sama służebność przesyłu formalnie nie istniała w ustawie. Sądy argumentowały, że możliwe było stosowanie konstrukcji służebności gruntowej „o treści odpowiadającej” późniejszej służebności przesyłu.

W praktyce prowadziło to do sytuacji, w której właściciele nieruchomości często przegrywali sprawy o:

• wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z gruntu, 
• ustanowienie służebności przesyłu za wynagrodzeniem, 
• usunięcie urządzeń przesyłowych. 

Przedsiębiorstwa podnosiły zarzut zasiedzenia, wskazując, że urządzenia znajdują się na nieruchomości od kilkudziesięciu lat.

Wyrok TK z 2 grudnia 2025 r. – istota rozstrzygnięcia

W wyroku P 10/16 Trybunał Konstytucyjny uznał, że wykładnia dopuszczająca zasiedzenie przed 3 sierpnia 2008 r. była niezgodna z Konstytucją RP. 

Trybunał stwierdził, że:

• nie można zasiedzieć prawa, które w danym czasie nie istniało w systemie prawnym, 
• ograniczenia prawa własności muszą wynikać z ustawy, 
• niedopuszczalne jest tworzenie nowych ograniczeń prawa własności wyłącznie w drodze wykładni sądowej. 

Przykładowe postanowienie o ustanowieniu służebności – Tauron

Potrzebujesz pomocy w uzyskaniu odszkodowania
za infrastrukturę przesyłową na Twojej działce?

Skontaktuj się z nami!